მოსწავლეთა შეფასება მასწავლებლის სუბიექტური დამოკიდებულებიდან გამომდინარე არ ხდება. პედაგოგები შეფასების რუბრიკებს იყენებენ, რომლის მიხედვითაც მარტივია დადგენა, რა ცოდნას ფლობს მოსწავლე, რამდენად კარგად აქვს შესრულებული დავალება და ა.შ.

რუბრიკის ძირითადი ტიპებია ანალიტიკური და ჰოლისტური. რა განსხვავებაა მათ შორის? რომელი რუბრიკის გამოყენება აძლევს პედაგოგს უფრო მეტ ინფორმაციას მოსწავლეზე? რა დადებითი და უარყოფითი მხარე აქვს თითოეულ რუბრიკას? რომელი რუბრიკა დაეხმარება მასწავლებელს განმსაზღვრელი შეფასების დაწერაში? მოდით, შევადაროთ:

ანალიტიკურ რუბრიკაში შეფასების კრიტერიუმები წარმოდგენილია ცალ-ცალკე, მიღწევის დონეები აღწერილია თითოეული მათგანისათვის, ასევე ცალ-ცალკე. გარდა ამისა, თითოეული კრიტერიუმი  ფასდება დამოუკიდებლად, შესაბამისი მიღწევის დონეების მიხედვით.

ჰოლისტურ რუბრიკაში შეფასების კრიტერიუმები წარმოდგენილია ერთად, მიღწევის დონეები კი მოცემულია ამ ერთობლიობისთვის, ფასდება ყველა კრიტერიუმი ერთიანად, წარმოდგენილი შეფასების დონეების მიხედვით.

ანალიტიკური რუბრიკის დადებითი მხარეები:

გვაწვდის დეტალურ ინფორმაციას შესასრულებელი დავალების შესახებ, რაც:

• მასწავლებელს უადვილებს შეფასების პროცესს;
• მოსწავლეებს უადვილებს იმის აღქმას, რა და როგორ უნდა შეასრულონ;
• ასრულებს განმავითარებელი შეფასების მძლავრი იარაღის როლს;
• ის განმსაზღვრელი შეფასებისთვისაც კარგი ინსტრუმენტია;
• ამცირებს სუბიექტურობის ფაქტორს შეფასების პროცესში.

ანალიტიკური რუბრიკის უარყოფით მხარედ კი შეიძლება ჩაითვალოს ის, რომ:

• მის შექმნას სჭირდება ბევრი დრო;
• სჭირდება გამოცდილება: კრიტერიუმები და აღწერილობები;
• ვრცელია და მოსწავლეებმა შეიძლება დაიზარონ მისი გულდასმით წაკითხვა.

ჰოლისტური რუბრიკის დადებითი მხარეები:

• ადვილად შესადგენია
• მის შექმნას სჭირდება ცოტა დრო
• მოსწავლეები თავადაც შეძლებენ მის შედგენას და გამოყენებას.

ჰოლისტური რუბრიკის უარყოფით მხარედ კი შეიძლება მივიჩნიოთ ის, რომ:

• მოსწავლისთვის და მასწავლებლისთვის ნაკლებ ინფორმაციულია;
• განმავითარებელი შეფასების მიზნებისთვის ნაკლებ ეფექტურია.

მასწავლებლებმა თავად უნდა გადაწყვიტონ, რომელი რუბრიკის შექმნაა უმჯობესი ამა თუ იმ დავალებისთვის. ამასთან, პედაგოგმა მოსწავლეებს შეფასების კრიტერიუმები ყოველთვის წინასწარ, დავალების შესრულებამდე უნდა გააცნოს.