უნდა იყოს თუ არა სავალდებულო გამოცდის ჩაბარება მასწავლებლისთვის - ამ კითხვაზე დღემდე არ არსებობს ერთგვაროვანი პასუხი და მიუხედავად იმისა, ყველა თანხმდება - პედაგოგს სჭირდება პროფესიული განვითარება, აქ მთავარი გამოწვევა ისაა, თუ რა ფორმით უნდა მოხდეს ეს. მანანა რატიანი, მასწავლებლის სახლის დირექტორის ყოფილი მოადგილე, აცხადებს, რომ „მასწავლებლის პროფესიულ განვითარებას ბევრ ქვეყანაში აქვს სავალდებულო ხასიათი“ და საქართველო ამ მხრივ ერთეული გამონაკლისი ნამდვილად არ არის:

„არ შეიძლება მასწავლებელს, არ ჰქონდეს სიახლეებზე წვდომა... ბევრი რამ იცვლება განათლებაში. ზოგადად, ევროპის სხვადასხვა ქვეყანაში განსხვავებული მიდგომებია მასწავლებლის პროფესიულ განვითარებასთან დაკავშირებით; ხშირად ვახსენებთ ესტონურ მოდელს და მინდა გითხრათ, რომ მსგავსი არაფერი ხდება ესტონეთში, რაც ხდება ჩვენთან... იქ სკოლებს აქვთ ​ავტონომიურობა, მართვაში აქტიურადაა ჩართული თვითთმმართველობა, სკოლის დირექტორს აქვს თავისუფლება და შეუძლია, სამინისტროსგან დამოუკიდებლად მართოს სკოლა. 

შესაძლოა ბევრს არ მოეწონოს ახლა რასაც ვიტყვი, მაგრამ ესტონეთის ერთ-ერთ ოლქში, სადაც 68 სოფელია, სულ 4 სკოლა აქვთ. ამჯობინეს ჰქონოდათ 4 სკოლა, ფინანსურად და კადრებით უზრუნველყოფილი, ვიდრე ქონოდათ 68 ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულება ყველანაირი რესურსის მუდმივი დეფიციტით“.