საგანმანათლებლო სისტემაში ბოლო 20 წელში ბევრნაირი ცვლილება მოხდა. სკოლაში სწავლა 11-ის ნაცვლად 12-წლიანი გახდა, დამამთავრებელი კლასებისთვის შემოიღეს გამოცდები, რომელიც რამდენიმე წელში არასაჭიროდ მიიჩნიეს და 2019 წელს გაუქმდა. დამკვიდრდა ეროვნული გამოცდები და შეიცვალა უნივერსიტეტებში ჩარიცხვის წესი და ა.შ. ბევრი რომ არ გავაგრძელოთ, ბოლო წლებში ბევრი რამ შეიცვალა. თუმცა ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ცვლილება მასწავლებელთა მიდგომებია, რომლებიც რადიკალურად განსხვავდება გასული წლების სწავლების მეთოდებისგან.

ძველ თაობას კარგად ახსოვს, როგორი იყო სწავლება სკოლაში ადრე. თუ წლების წინ პედაგოგს უფლება ჰქონდა, დასჯის მიზნით, მოსწავლისთვის თმა მოექაჩა, ეჩქმიტა, კუთხეში დაეყენებინა, დღეს ასეთი ქცევისთვის მასწავლებელს სამსახურიდან უშვებენ. ეს ძალადობის ფორმებია და მოძალადე მასწავლებლის ადგილი კი სკოლაში არ არის. მნიშვნელოვნად გაიზარდა ბავშვთა უფლებები, იმდენადაც კი, რომ მოსწავლეებმა ამით მანიპულირება დაიწყეს და ხშირად მასწავლებელი გამხდარა „მსხვერპლი“.

როგორ შეიცვალა სასკოლო სწავლება დროთა განმავლობაში? მოდით, შევადაროთ თანამედროვე სწავლება 20 წლის წინანდელს.

• პირველი და მთავარი, სკოლებში დასჯის მეთოდები გაუქმდა. ყოფაქცევის გამო ნიშნების დაწერა აღარ შეიძლება, ასევე დაუშვებელია ფიზიკურად შეხება ან ფსიქოლოგიური ძალადობა - მუქარა, დაცინვა და ა.შ.
• ადრე თუ მოსწავლეს გაკვეთილზე ჩუმად ჯდომა ევალებოდა და მხოლოდ მაშინ უნდა ამოეღო ხმა, როდესაც მასწავლებელი კითხვას დაუსვამდა ან გაკვეთილის მოყოლას მოსთხოვდა, ამჯერად მოსწავლე საგაკვეთილო პროცესის სრული მონაწილეა თავისი განსხვავებული მოსაზრებებით, კრიტიკული აზროვნებითა და შეხედულებებით.
• მასწავლებლის „ჭეშმარიტებაში“ ეჭვის შეტანა არ შეიძლებოდა, მისი სიტყვა იყო კანონი და უპირობოდ მისაღები. ახლა კი პედაგოგმა არ უნდა მოახვიოს საკუთარი შეხედულებები მოსწავლეებს, უნდა მოისმინოს ბავშვების აზრები და არ უნდა გააკრიტიკოს ისინი, თუ არ ეთანხმება. ასევე სრულიად დასაშვები და ნორმალურია, რომ მასწავლებელი ცდებოდეს, დაუშვას უნებლიე შეცდომა ან მისი პოზიცია არ მიიღოს მოსწავლემ.
• თუ ადრე ცოდნის მისაღებად ძირითადი საშუალება სახელმძღვანელოში გაწერილი პროგრამა იყო, ახლა სახელმძღვანელო ერთ-ერთი საშუალებაა მოსწავლეთა ცოდნის გასაღრმავებლად, უპირატესობა კი ენიჭება ინტერნეტმასალებს, მოპოვებულ ობიექტურ ინფორმაციებსა და მრავალფეროვან რესურსებს.
• საკონტროლო წერა შემაჯამებელი დავალებებით შეიცვალა, წითლად აჭრელებული რვეულები კი მიუღებელი გახდა. პედაგოგებს მოუწოდებენ, მოსწავლეთა ნაშრომების შეფასებისას სხვა ფერის კალამი გამოიყენონ, რადგან წითელი ფერი მოტივაციას უკარგავს ბავშვებს, გარდა ამისა, უბრალოდ ნიშნის დაწერა უსამართლობაა, დღესდღეობით მოსწავლეს უნდა მიუთითო, რა დაუშვა შეცდომა, რა გადაიმეოროს, რა საკითხზე სჭირდება მეტი მუშაობა და ა.შ.
• ინდივიდუალური დავალებები კი ჯგუფურმა მუშაობამ ჩაანაცვლა. ბავშვები როგორც კლასში ასევე საშინაო დავალებების დროს ხშირად მუშაობენ ჯგუფურად და მათი ცოდნა გუნდური მუშაობით ფასდება.
• ფრიადოსნების დაფა - თუ ადრე ფიქრობდნენ, რომ წარჩინებული მოსწავლეების სკოლის კედელზე გამომზეურება სხვა ბავშვებს მოტივაციას მისცემდა და სწავლის წყურვილს გაუღვიძებდა, თურმე პირიქით ყოფილა, კარგი შედეგების მქონე მოსწავლის საყოველთაოდ აღიარება თურმე მოტივაციას უკარგავს სხვა ბავშვებს და ამიტომ ფრიადოსნების დაფაც მიუღებელი გახდა.

სწავლების მეთოდები მუდმივად იცვლება და რა შედეგს მოიტანს სკოლაში ლოიალურ მიდგომები ან წლების შემდეგ როგორ შეიცვლება მასწავლებელთა როლი ან მასწავლებლებისადმი დამოკიდებულება, ამაზე საუბარი ჯერ ნაადრევია.

თქვენ რა მოგწონდათ ძველი სტილით სწავლებაში ან რას შეცვლიდით თანამედროვე მიდგომებში? გაგვიზიარეთ გამოცდილება.